Standart kâğıt hava filtresi temizlenmez; kirlendiğinde değiştirilmelidir. Kompresörle üflemek filtre kâğıdındaki mikro gözenekleri yırtarak filtrenin ince tozu tutmasını engeller, yıkamak ise kâğıdın yapısını bozar. Yalnızca pamuklu (performans) ve köpük filtreler, üreticinin önerdiği temizleyici ve yağla yıkanıp yeniden kullanılabilir.
Bakımda masraftan kaçınmak için hava filtresini kompresörle üflemek, sanayide en sık karşılaşılan alışkanlıklardan biridir. Filtre dışarıdan temiz görünür, araç sahibi de birkaç yüz lira kâr ettiğini düşünür. Oysa gerçekte motorunuzun içine giren havanın kalitesinden ödün verilmiş olur. Bu yazıda hava filtresi türlerini, hangisinin temizlenip hangisinin değiştirilmesi gerektiğini ve performans filtrelerinin gerçekten fark yaratıp yaratmadığını anlatıyoruz.
Hava filtresi neden bu kadar önemli?
Bir benzinli motor, yakıtın tam yanması için her litre benzine karşılık yaklaşık on bin litre hava kullanır. Bu havadaki toz ve kum zerrecikleri filtreden geçerse silindir cidarlarını, segmanları ve turbo kanatlarını zımpara gibi aşındırır. Hava filtresi, motorun ciğeri gibi çalışarak bu parçacıkları tutar. Kirlenmiş filtrenin belirtilerini hava filtresi kirlenince ne olur yazımızda ayrıntılı anlattık; bu yazıda ise bakım tarafına odaklanıyoruz.
Kâğıt hava filtresi neden üflenmemeli?
Araçların büyük çoğunluğunda kullanılan standart hava filtresi, katlanmış özel bir selüloz veya sentetik kâğıttan oluşur. Bu kâğıdın gözenekleri, gözle görülmeyecek kadar küçük toz parçacıklarını tutacak şekilde tasarlanmıştır. Kompresörden gelen yüksek basınçlı hava bu gözenekleri genişletebilir veya kâğıtta görünmeyen yırtıklar açabilir. Sonuçta filtre temiz ve hafif görünür ama artık en zararlı olan ince tozu motora geçirir.
Üstelik üflenen toz filtrenin yüzeyinden atılsa bile kâğıdın derinliğine yerleşmiş kiri çıkarmaz. Filtrenin hava geçirgenliği tam olarak geri gelmez; kısa süre sonra yine tıkanır. Kâğıt filtrenin fiyatı motor aşınmasının maliyetinin yanında çok düşük kaldığı için en ekonomik çözüm, kirlendiğinde yenisini takmaktır. Aracınıza uygun modelleri hava filtresi ürünlerimiz arasında arayabilirsiniz.
Kâğıt filtre yıkanır mı?
Hayır. Su ve deterjan kâğıt elyafların birbirine tutunmasını sağlayan yapıyı bozar. Kurusa bile filtre şeklini ve süzme kabiliyetini kaybeder, hatta parçalanıp emme manifolduna kâğıt lifi kaçırabilir. Su birikintisinden geçerken veya yıkama sırasında ıslanan bir kâğıt filtre mutlaka değiştirilmelidir.
Yıkanabilir (pamuklu) performans filtreleri
Pamuklu performans filtreleri, yağlanmış pamuk katmanlarından oluşur ve toz parçacıklarını hem elyaf hem de yağ filmiyle tutar. Kirlendiklerinde atılmaz, temizlenir:
- Filtre araçtan sökülür, gevşek toz yumuşak bir fırçayla alınır.
- Üreticinin özel temizleyicisi uygulanır ve birkaç dakika bekletilir.
- Filtre, içten dışa doğru düşük basınçlı suyla durulanır.
- Doğal olarak, güneş veya ısıtıcı kullanmadan tamamen kurutulur.
- Pamuk katmanlarına üreticinin filtre yağı ince ve eşit şekilde uygulanır.
Burada en sık yapılan hata fazla yağlamadır. Fazla yağ havayla birlikte emiş hattına taşınır ve hava akış sensörünün (MAF) üzerine yapışarak yanlış ölçüme, motor arıza lambasına ve rölanti sorunlarına yol açabilir.
Performans filtresi gerçekten güç kazandırır mı?
Pamuklu filtreler kâğıt filtreye göre daha az hava direnci sunar. Ancak standart, atmosferik bir binek araç motorunda bu fark çoğu zaman ölçülemeyecek kadar küçüktür. Fabrika hava kutusu zaten motorun ihtiyacına göre tasarlanmıştır. Açık tip (konik) filtreler ise motor bölmesindeki sıcak havayı çektiği için performansı artırmak yerine düşürebilir. Ayrıca pamuklu filtrelerin ince tozu tutma oranı genellikle kaliteli kâğıt filtreden düşüktür. Bu nedenle tozlu yollarda kullanılan araçlar için standart kâğıt filtre çoğu zaman daha güvenli bir seçimdir.
Ne zaman değiştirmeli?
Hava filtresi değişim aralığı araç kılavuzunda yazar ve çoğu binek araç için 15.000–30.000 km arasındadır. Toprak yollarda, şantiyelerde veya kurak ve tozlu bölgelerde kullanılan araçlarda bu süre yarıya iner. Her periyodik bakımda filtrenin ışığa tutularak kontrol edilmesi iyi bir alışkanlıktır: Kâğıt katmanlar arasından ışık geçmiyorsa ve yüzey koyu bir tozla kaplıysa değişim zamanı gelmiştir. Tüm filtrelerin değişim aralıkları için araç filtreleri ne zaman değişmeli yazımıza, orijinal ve muadil parça seçimi için orijinal mi muadil mi rehberimize göz atabilirsiniz.
Turbo motorlarda hava filtresinin önemi
Günümüzde benzinli ve dizel motorların çoğu turbolu. Turbo kompresörün kanatları dakikada yüz binlerce devirle döner; filtreden kaçan küçük bir kum zerresi bile bu kanatların uçlarını aşındırarak verim kaybına, ıslık sesine ve zamanla turbo arızasına yol açabilir. Turbo değişiminin maliyeti, onlarca hava filtresinin fiyatına denktir. Bu yüzden turbolu araçlarda kalitesi belirsiz filtrelerden ve filtreyi üfleyerek "idare etmekten" özellikle kaçınmak gerekir.
Filtre kutusunu ve contayı da kontrol edin
Yeni filtre takarken yalnızca filtreye değil, hava filtresi kutusuna da bakın. Kutunun içinde biriken yaprak ve toz temizlenmeli, kapak klipsleri tam oturmalı ve filtrenin kenar contası kutuya düzgün yerleşmelidir. Kutu kapağının bir köşesinin açık kalması, havanın filtreyi atlayarak doğrudan motora girmesine neden olur. Bu durumda en kaliteli filtre bile işe yaramaz. Ayrıca hava kutusundan sonraki hortumlarda çatlak olup olmadığını kontrol etmek, filtrelenmemiş hava sızıntısının önüne geçer.
Sık Sorulan Sorular
Hava filtresi kompresörle üflenir mi?
Standart kâğıt filtrelerde önerilmez. Basınçlı hava filtre kâğıdındaki mikro gözenekleri genişletip yırtabilir; filtre temiz görünse de artık ince tozu tutamaz. Kirlenen kâğıt filtre değiştirilmelidir.
Kâğıt hava filtresi yıkanır mı?
Hayır. Su kâğıt elyafın yapısını bozar ve filtre kurusa bile süzme özelliğini kaybeder. Islanan bir kâğıt filtre değiştirilmelidir.
Performans hava filtresi güç artırır mı?
Standart, atmosferik bir motorda fark genellikle ölçülemeyecek kadar küçüktür. Pamuklu filtreler daha az hava direnci sunar ama genellikle daha az ince tozu tutar ve düzenli temizlik ister.
Hava filtresi kaç km'de değişir?
Araç kılavuzuna göre değişmekle birlikte çoğunlukla 15.000–30.000 km aralığındadır. Toprak ve tozlu yolda sık kullanılan araçlarda bu süre yarıya iner.
Kirli hava filtresi yakıt tüketimini artırır mı?
Modern enjeksiyonlu motorlarda etkisi daha çok çekiş kaybı ve tepki gecikmesi olarak hissedilir. Aşırı tıkanmış filtre dizel motorlarda siyah duman ve performans düşüşüne yol açabilir.
İzmir'de filtre mi arıyorsunuz?
İrem Otomotiv, Bornova'daki mağazasında binek ve hafif ticari araçlar için yağ, hava, yakıt ve polen filtresi sunar. Aracınızın marka, model ve motor bilgisini WhatsApp (0533 474 95 72) üzerinden gönderin, uygun filtreyi birlikte bulalım. Dilerseniz 0232 462 02 00 numarasından arayabilir veya iletişim sayfamızdan adresimize ulaşabilirsiniz.
